Çinli yapay zeka girişimi DeepSeek geçen yıl teknoloji dünyasında büyük bir şok yaratmıştı. Şirketin yapay zeka geliştirme maliyetlerinin düşünülenden çok daha ucuz olduğu iddiası küresel piyasaları sarsmış, teknoloji hisselerinde büyük dalgalanmalara neden olmuştu. Ancak aradan geçen bir yılın ardından bu iddiaların büyük ölçüde yanıltıcı olduğu ortaya çıktı.
DeepSeek’in açıklamaları teknoloji sektöründe “Sputnik anı” olarak nitelendirilmişti. Bu tanımlama, rakip ülkelerin teknolojik üstünlüklerini kaybetme korkusuna gönderme yapıyordu. Özellikle ABD merkezli yapay zeka şirketleri bu durumdan endişe duymuştu.
Piyasa Tepkisi Beklenenden Büyük Oldu
DeepSeek’in iddiaları teknoloji borsalarında tsunami etkisi yarattı. NVIDIA, Microsoft ve Google gibi dev şirketlerin hisse değerleri dramatik şekilde düştü. Yatırımcılar yapay zeka sektöründeki maliyet avantajının ortadan kalkabileceği endişesiyle pozisyonlarını gözden geçirdi.
Çinli şirketin modelleri geleneksel yaklaşımlardan çok daha az kaynak kullandığını iddia ediyordu. Bu durum sektördeki milyarlarca dolarlık yatırımları sorgulatmıştı. Teknoloji analitikleri bu gelişmenin oyunun kurallarını değiştirebileceğini düşünmüştü.
Gerçek Rakamlar Farklı Hikaye Anlatıyor
Geçen bir yılın detaylı analizi DeepSeek’in iddialarının abartılı olduğunu gösterdi. Şirketin gerçek geliştirme maliyetleri açıklananlardan önemli ölçüde yüksek çıktı. Ayrıca modellerin performans kıyaslamaları da tartışmalı sonuçlar verdi.
Bağımsız araştırmacılar DeepSeek’in metodolojisini inceledi. Sonuçlar şirketin bazı kritik maliyetleri hesaplama dışında bıraktığını ortaya koydu. Bu durum gerçek geliştirme bütçesinin çok daha büyük olduğu anlamına geliyordu.
Sektör Uzmanlarının Değerlendirmeleri
Yapay zeka uzmanları DeepSeek vakasını dikkatle inceledi. Çoğu uzman şirketin iddialarının başından itibaren şüpheli olduğunu belirtti. Kaliteli yapay zeka modelleri geliştirmenin doğası gereği yüksek maliyet gerektirdiğini vurguladılar.
Stanford Üniversitesi yapay zeka araştırmacıları konuyla ilgili kapsamlı rapor yayınladı. Rapor DeepSeek’in hesaplamalarında önemli eksiklikler olduğunu ortaya koydu. Özellikle donanım ve enerji maliyetlerinin göz ardı edildiği belirlendi.
Teknoloji Devlerinin Stratejileri
DeepSeek krizinin ardından büyük teknoloji şirketleri stratejilerini gözden geçirdi. NVIDIA gibi donanım üreticileri başlangıçta endişeli yaklaşım sergilerken sonradan rahatlama yaşadı. Microsoft ve Google ise yapay zeka yatırımlarına devam etme kararı aldı.
Meta ve Amazon gibi şirketler DeepSeek vakasını öğrenme fırsatı olarak değerlendirdi. Bu şirketler maliyet optimizasyonu konusunda daha dikkatli çalışmaya başladı. Ancak temel yatırım planlarında köklü değişiklik yapmadılar.
Gelecek Öngörüleri
Teknoloji analistleri DeepSeek vakasının sektöre önemli dersler verdiğini belirtiyor. Yapay zeka geliştirme maliyetlerinin hala yüksek olduğu gerçeği değişmedi. Bu durum büyük teknoloji şirketlerinin avantajını koruduğu anlamına geliyor.
Venture capital yatırımcıları da bu durumdan ders çıkardı. Yapay zeka startuplarının iddialarını daha dikkatli inceleme eğilimi artttı. Due diligence süreçleri özellikle maliyet hesaplamaları konusunda sıkılaştırıldı.
Çinli şirketlerin teknoloji sektöründeki iddiaları bundan sonra daha şüpheyle karşılanacak. DeepSeek vakası güvenilirlik konusunda önemli soru işaretleri yarattı. Sektör bu tür açıklamalara karşı daha temkinli yaklaşım sergileyecek gibi görünüyor.
